پرسش: در کتاب سلیم، از امیر مؤمنان، حضرت علی (علیهالسلام)، نقل شدهاست: «إنَّ الحَسَنَ وَالحُسَينَ سِبطا هٰذِهِ الاُمَّةِ، وهُما مِن مُحَمَّدٍ كَمَكانِ العَينَينِ مِنَ الرَّأسِ، وأمّا أنَا فَكَمَكانِ اليَدَينِ مِنَ البَدَنِ، وأمّا فاطِمَةُ فَكَمَكانِ القَلبِ مِنَ الجَسَدِ. مَثَلُنا مَثَلُ سَفينَةِ نوحٍ؛ مَن رَكِبَها نَجا، ومَن تَخَلَّفَ عَنها غَرِقَ؛ ترجمه: حسن و حسین (علیهمااسلام) دو نوۀ این امتاند. آن دو از فرزندان و نوادگان محمد (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) و بهمنزلۀ دو چشم آن حضرتاند و من بهمنزلۀ دو دست ایشان (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) هستم و فاطمه (سلاماللهعلیها) بهمنزلۀ قلب و جان ایشان (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) است. مَثَلِ ما مَثَلِ کشتی نوح است؛ هرکس در آن سوار شود نجات مییابد و هرکس سر باز زند و در آن سوار نشود غرق میشود و به هلاکت میرسد.» این روایت و تعدد و تنوع یادشده در آن چه معنایی دارد؟
1. بهصورت اجمالی باید گفت براساس این روایت، پنج تن آلعبا (علیهمالسلام) ستونهایِ خیمۀ دعوتِ پیامبر (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) هستند.
2. در این روایت، حضرت امام حسن و حضرت امام حسین (علیهماالسلام) دو چشم پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) معرفی شدهاند و این بهخاطر عزیز و شریف بودن این دو ذات قدسی در نزد پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) است. علت دیگر چنین وصفی (دو چشم نبی ــ صلیاللهعلیهوآلهوسلم ــ بودن) این است که بصیرت دینی و رهیافت به دین حق و صراط مستقیم با تمسک به این دو بزرگوار (علیهماالسلام) امکانپذیر است.
3. در این روایت، امیر مؤمنان، حضرت علی (علیهالسلام)، بهمنزلۀ دو دست پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) معرفی شدهاست و علت چنین وصفی این است که تمام کارها و [جهادهایی] که پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) برای دین و در راه دین انجام دادند بهوسیلۀ امیر مؤمنان، حضرت علی (علیهالسلام)، صورت پذیرفت و گویی امیر مؤمنان، حضرت علی (علیهالسلام)، در این وادی دو دست پیامبر بودهاست.
4. در این روایت، حضرت صدیقۀ طاهره، فاطمۀ زهرا (سلاماللهعلیها)، بهمنزلۀ قلب پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) معرفی شدهاست و چنین تعابیری دربارۀ حضرت فاطمۀ زهرا (سلاماللهعلیها) زیاد وارد شدهاست، مانند آنچه پیامبر فرمودهاست که فاطمه (سلاماللهعلیها) روح و جان دمیدۀ در تن من است. این تعبیر و تعابیر مشابه آن به این معنی است که دین و وحی نبوی و زنده ماندن دین و وحی مرهون وجود حضرت فاطمۀ زهرا (سلاماللهعلیها) و وابسته به مقام و شأن و جایگاه ایشان و وامدار تلاشهای ایشان است.
(تبادل پولهای کاغذی با همدیگر با تفاوت در قیمت)
