#۳۵۶۶
پرسش: (وضو گرفتن در مکان عمومی که قبلاً مرطوب بوده است) من بیش از دو سال است که در یک سالن عمومی کار میکنم و گاهی برای نماز به دستشویی میروم تا وضو بگیرم. در بسیاری از مواقع میبینم که روشوییِ دستشویی خیس است و من یقین یا اطمینان دارم که قبل از من اشخاصی (غیرمسلمانان یا برخی از کارکنان) از آن استفاده کردهاند. من در گذشته بدون توجه به مسأله طهارت و نجاست این مکان وضو میگرفتم و نماز میخواندم؛ نه از روی سهلانگاری یا لجاجت، بلکه اساساً متوجه این حکم شرعی نبودم. حکم شرعی در این حالت چیست؟ آیا لازم است نمازهای قبلی را که به این شکل خواندهام اعاده کنم، یا اینکه عدم توجه من موجب حکم به صحت است؟ سؤال دوم: (پاشیدن آب وضو روی زمین خشک در مکان عمومی) در همان محل کار، هنگامی که وضو میگیرم و آماده نماز میشوم، زمین خشک است. در حین وضو ممکن است قطراتی از آب وضو از دست یا صورتم روی زمین بریزد، با توجه به اینکه قبل از ریختن آب، زمین خشک بوده و معمولاً مردم با کفشهایشان از آنجا عبور میکنند، ولی در آن لحظه خشک بوده است. آیا مکانی که قطرات آب وضو روی آن ریخته نجس محسوب میشود؟ و آیا این امر بر طهارت مکان یا صحت نماز تأثیر دارد؟
پاسخ:
۱. طهارت مکانی که در آن وضو گرفته میشود شرط نیست، بلکه طهارت اعضای وضو و طهارت آبی که با آن وضو گرفته میشود شرط است و این شرط، رکن صحت وضو بوده و با نسیان یا جهل قابل اغماض نیست.
بنابراین طهارت روشوییِ دستشویی شرط نیست، بلکه لازم آن است که دستها برای وضو پاک باشند و نجس نشده باشند، و نیز آب وضو پاک باشد.
۲. طهارت زمین و مکانی که قطرات آب وضو بر آن میریزد شرط نیست؛ پس اگر هم فرض شود نجس باشد، به صحت وضو خللی وارد نمیکند.
۳. طهارت محل نماز و نمازگزار شرط نیست، هرچند طهارت آن فضیلت نماز به شمار میآید؛ بلکه تنها طهارت محل سجده پیشانی معتبر است. بله، اگر مکان نماز نجس باشد، شرط آن است که بدن نمازگزار به واسطه آن نجس نشود؛ به این معنا که رطوبتی در میان نباشد، زیرا خشکی مانع از انتقال نجاست است.
