#۳۱۲۹
پرسش: 1. آیا درست است که حضرت آیت‌الله سند (دام‌ظله) معتقد است چون حقوق باز‌نشستگی چندین سال پس‌انداز شده‌است، به‌محض در‌یافت آن، پرداخت خمس آن را واجب است؟ چگونه ممکن است خمس حقوق باز‌نشستگی به‌محض در‌یافت آن واجب باشد در حالی که شخص تا قبل از در‌یافت آن را نداشت و آن را پس‌انداز نکرده بود؟ 2. این حکم موجب عسر و حرج باز‌نشستگان می‌شود و مشکلات زیادی ایجاد می‌کند، زیرا حقوق باز‌نشستگی بسیار کم‌تر از حقوق پایه است و افراد باز‌نشسته به سختی و مشقت با آن معاش خود را تأمین می‌کنند.
پاسخ:
1. بله، به‌محض در‌یافت حقوق باز‌نشستگی، پرداخت خمس آن واجب است و شخص باید خمس آن را بپردازد، زیرا شخص باز‌نشسته از چند سال قبل آن را به‌دست آورده و مالک آن است، هر‌چند به‌لحاظ رسمی و قانونی هنوز آن را قبض نکرده‌است.
2. شخص باز‌نشسته از چند سال قبل مالک حقوق باز‌نشستگی است، ولی تا قبل از باز‌نشستگی آن را در‌یافت نکرده‌است. در‌نتیجه خمس آن از چند سال قبل واجب شده‌است، ولی پرداخت آن تا قبل از در‌یافت واجب نیست و به‌محض در‌یافت، پرداخت خمس آن نیز واجب می‌شود. به بیان دیگر، ملاک وجوب خمس، زمان تملک است، نه زمان قبض و در‌یافت.
3. این حکم در‌مورد حقوق باز‌نشستگی است و اعطائات دیگر دولتی را [تحت هر عنوانی که باشد، مانند هدیه، کمک معیشتی، سبد خرید و…] شامل نمی‌شود.