پرسش: خانمی حدود ۵۰ ساله با مردی، عقد موقت (غیرمحضری) به مدت معیّن منعقد کرده است. اکنون، با گذشت حدود دو ماه از آغاز عقد، این خانم به‌وضوح دریافته که ادامه این رابطه برای او ممکن نیست و تمایل و آمادگی روحی و روانی برای زندگی با این مرد ندارد. در مقابل، مرد نیز از بخشش مدت باقی‌مانده خودداری می‌کند و به هیچ وجه حاضر به فسخ یا انحلال عقد نیست. با توجه به اینکه موارد فسخ نیز در خصوص مرد وجود ندارد، این خانم از چه طریقی می‌تواند از این رابطه خارج شود؟
در فرض مذکور، با توجه به امتناع جدی زن از ادامه‌ی رابطه و عدم همکاری مرد در بخشش مدت، و همچنین نبودن موارد فسخ، راه شرعی برای پایان‌دادن به عقد موقت، توسل به طلاق خلع اضطراری (اجباری) با رعایت شرایط زیر است:
۱. بذل مالی از سوی زن:
زن در صورت کراهت شدید، می‌تواند با بذل مهریه و نفقاتی که از مرد دریافت کرده است، تقاضای طلاق خلع نماید. این بذل به‌عنوان عوض برای پایان‌دادن به عقد است.
۲. امتناع مرد از بذل مدت:
اگر مرد حتی در برابر بذل مالی نیز از انحلال عقد خودداری کند و کراهت زن نیز همچنان شدید و ثابت باشد، در این صورت حاکم شرع می‌تواند به‌عنوان ولایت شرعی و برای رفع ضرر زن، با احراز شرایط، صیغه بذل مدت باقی‌مانده را از طرف زن و قبول آن از طرف مرد به‌طور نیابی جاری نماید.
۳. سابقه‌ی فقهی این نظر:
این حکم مورد تأیید برخی فقیهان بزرگ شیعه، از جمله شیخ طوسی و جمعی از قدما بوده است که در صورت امتناع زن از ادامه‌ی زندگی و فقدان راه‌حل دیگر، و برای دفع ضرر و حرج شدید، اقدام به طلاق خلع به‌صورت اجباری جایز دانسته‌اند.
این‌جانب نیز بر همین مبنا قائل به جواز چنین طلاقی هستم، مشروط بر تحقق همه شرایط یادشده، از جمله:
• کراهت شدید و مستمر زن؛
• امتناع مرد از بذل مدت؛
• آمادگی زن برای بذل مالی به مرد؛
• احراز شرایط از سوی حاکم شرع.